Halucynacje, Oliver Sacks - recenzja

Halucynacje, Oliver Sacks - recenzja

Oliviera Sacksa fanom neuropsychologii przedstawiać nie trzeba. Autor kultowych “Przebudzeń” oraz “Mężczyzny, który pomylił swoją żonę z kapeluszem” w ogromnym stopniu przyczynił się do popularyzacji wiedzy o mózgu; dzięki jego działalności literackiej wiele zagadnień dostępnych przez długi czas jedynie wąskim kręgom specjalistów medycznych przeniknęło do języka powszechnego.
W 2012 ukazała się kolejna antologia przypadków autorstwa Sacksa - “Halucynacje”. Jak pisze wydawca - autor podejmuje w niej próbę odpowiedzi na pytanie o źródła i znaczenie halucynacji w życiu człowieka. W obliczu dotychczasowego dorobku tego wszechstronnego autora te antropologiczne zakusy nie są niczym dziwnym - w “Wyspie daltonistów i wyspie sagowców” Sacks podkreślał wątki socjologiczne i filozoficzne.

Już we wstępie autor wskazuje na wieloznaczność pojęcia halucynacji, podkreślając trudność w definicyjnym, ramowym ujęciu zagadnienia. Jak oddzielić halucynacje, iluzje, złudzenia i aberracje wzrokowe, kiedy w każdym przypadku postrzegany obiekt jest jednakowo realny dla pacjenta? Współczesne badania neuroobrazowania umożliwiają już co prawda rozpoznanie i zlokalizowanie neurologicznego źródła doświadczanych anomalii, jednak samo zjawisko nadal pozostaje owiane mgłą tajemniczości. Sacks tej tajemniczości nie umniejsza, przeciwnie - można odnieść wrażenie, że autor pochyla się - z pewnym szacunkiem i nieśmiałością - przed potęgą umysłu i zjawisk z nim związanych. 

Podobnie jak w poprzednich książkach autor zapoznaje nas ze swoimi pacjentami - właśnie pacjentami, nie przypadkami medycznymi. Opisywane postaci stają się czytelnikowi bliskie - ludzkie, barwne, realne - nie tylko przez pryzmat doznawanych objawów, ale i psychologicznej indywidualności. Czytelnicy poprzednich książek Sacksa z pewnością rozpoznają znane sobie już postaci z "Mężczyzny, który pomylił żonę z kapeluszem" - bo, jak pokazuje doświadczenie autora, okazuje się, że w niesłychanie wielu zaburzeniach pacjenci w sposób mniej lub bardziej bezpośredni doświadczają również objawów halucynacji. 

Sacks podkreśla także rolę halucynacji w kulturze, obyczajowości i sztuce. Wskazuje je jako możliwe źródła pochodzenia popularnych legend i mitów - ja te o elfach, liliputach, czarownicach i demonach. Miejsce halucynacji w sztuce, religii czy folklorze to niezwykle interesujący aspekt tych rozważań - zaś tło neurobiologiczne dodaje im smaku. 
 

opracowała: Anna Karcz-Czajkowska
Recenzja przygotowana dzięki współpracy z Wydawnictwem Zysk i S-ka 
Tytuł: Halucynacje
Autor: Oliver Sacks
Wydawnictwo: Wydawnictwo Zysk i S-ka
Poznań, 2012
Halucynacje, Oliver Sacks - recenzja
Christine Preißmann – pochodząca z Niemiec lekarka i psychoterapeutka – jest autorką wielu publikacji, które w znaczący sposó... czytaj więcej
4 listopada 2017 r. na Uniwersytecie Warszawskim odbyła się druga już edycja konferencji Brainstorm organizowanej przez Stude... czytaj więcej
        Nakładem Gdańskiego Wydawnictwa Psychologicznego ukazało się najnowsze wydanie podręcznika akademickiego pt. „Psychol... czytaj więcej
Z Profesorem Jerzym Vetulanim, psychofarmakologiem i neurobiologiem  z Instytutu Farmakologii Polskiej Akademii Nauk, autorem... czytaj więcej