Autoskopia

Autoskopia
Zaburzenia widzenia w postaci zniekształceń mogą pojawić się w przebiegu wielu chorób psychicznych, somatycznych czy związanych z uszkodzeniem organicznym mózgu. Mimo różnorodnej etiologii wszystkie te dysfunkcje wpływają istotnie na jakość życia chorego. Zaburzenie spostrzegania potrafi zniekształcić cały świat osoby chorej. Obrazy jakich doświadcza pacjent zupełnie różnią się od tych widzianych przez osoby zdrowe. Taki stan chorego może znacząco utrudniać jego funkcjonowanie.

Autoskopia a kończyny fantomowe

Autoskopia to zaburzenie, w którym pacjent widzi naprzeciwko swoją twarz, części ciała lub samego siebie. Może spostrzegać siebie z różnej perspektywy ale najczęściej widzi siebie w całości, naprzeciwko (Nowakowski, Lubiszewski, 2010). Ponadto pacjent może mieć zachowany wgląd albo rozwijają się u niego urojenia sobowtóra (Skowronek - Bała, Budziszewska, 2009). Rozpatrując autoskopię, warto przypomnieć sobie zaburzenie bólu fantomowego. W literaturze wiąże się autoskopię z pewną odmianą kończyn fantomowych, jednak rozróżnia się te dwa zjawiska. Fantomy poamputacyjne związane są z doświadczeniami somatosensorycznymi, natomiast autoskopia wiąże się z informacjami wzrokowymi, ze wzrokowym fantomem ciała (Nowakowski, Lubiszewski, 2010).

Charakterystyka autoskopii

Autoskopia może wystąpić w przebiegu wielu schorzeń somatycznych i psychicznych m.in.: schizofrenia, depresja, padaczka, guzy mózgu, uraz mózgowy, zatrucia, krwotok podpajęczynówkowy, migrena oraz tyfus (Skowronek - Bała, Budziszewska, 2009).

Autoskopię można zdiagnozować uwzględniając trzy obszary doświadczeń:
 



Obszar objawów
Opis zaburzenia
1. Halucynacje autoskopowe
Mimo głównego skojarzenia autoskopii z widzeniem samego siebie w całości nie jest to główna halucynacja jaka jest powiązana z tą chorobą. Częściej osoba doświadcza naprzeciwko siebie halucynacji własnej twarzy, górnych części ciała. Mimo wszystko pacjent nie odczuwa oddzielenia „ja” od ciała. Ponadto pacjent relacjonuje, że osoba naprzeciwko ją naśladuje. Jednak w tym aspekcie autoskopowego spostrzegania osoba ma zachowany wgląd i interpretuje doznania jako nieprawdziwą iluzję.
2. Heautoskopia
Osoba relacjonuje bardzo realistyczny charakter widzianego obrazu. Ponadto nie jest przekonana, w którym ciele aktualnie znajduje się „ja”. Nie ma odbicia lustrzanego obrazu, ciało osoby z halucynacji może być postrzegane niekompletnie. Dodatkowo iluzoryczna postać porusza się dynamicznie. Dubler może wykonywać inne czynności niż osoba doświadczająca heautoskopii, dlatego tworzy się w umyśle osoby chorej przekonanie, że dubler ma własny umysł i podejmuje własne decyzje. Halucynacja samego siebie może być uciążliwa, ponieważ istnieją doniesienia, że może ona trwać krótko ale też bardzo długo. Ponadto wywołuje ona często negatywne emocje wpływając niekorzystnie na nastrój podstawowy, a nawet wzbudza tendencje samobójcze.
3. Doświadczenie bycia poza ciałem ( out of body experience)
Out of body experience, czyli doświadczenie bycia poza ciałem jest schorzeniem, w którym większą rolę odgrywa zaburzone poczucie swojego „ja”. Tutaj halucynacje wzrokowe przyjmują uczucie perspektywy obserwatora. Mianowicie pacjent relacjonuje, że obserwuje siebie samego z góry, np.: z perspektywy sufitu.
Na podstawie:
Gontarczyk M. 2010. Mechanizmy zjawisk autoskopowych – ujęcie neuropsychologiczne. Studia psychologiczne , 48(4), 5-16.
 
Literatura:
1. Nowakowski, P. (2010). Fantom ciała jako cielesna samoświadomość. AVANT. Pismo Awangardy Filozoficzno-Naukowej, (1), 225-249.
2. Skowronek - Bała, B., Budziszewska, B. Zaburzenia percepcji wzrokowej pochodzenia korowego. Przegląd Lekarski 2009 / 66 / 11
3. Gontarczyk M. 2010. Mechanizmy zjawisk autoskopowych – ujęcie neuropsychologiczne. Studia psycholgiczne , 48(4), 5-16.
 
Monika Pudło Uwaga to tak istotny proces poznawczy, że - podobnie jak świadomość - łatwiejsze może być zdefiniowanie jej prze... czytaj więcej
Zwolenników pozytywnego wpływu gier wideo na mózg jest tylu, ilu regularnie grających i zafascynowanych graniem. Oczywiście z... czytaj więcej
W naszym społeczeństwie niewiele mówi się o Zespole Kruchości - schorzeniu, które dotyka osoby w wieku geriatrycznym. Zazwycz... czytaj więcej
Czy moc generowana przez elektrownie jądrowe w USA jest przyczyną utonięć w basenie, a rosnąca liczna prawników w Portoryko -... czytaj więcej