Co nowego w neuropsychologii? - Podsumowanie konferencji „NEUROPSYCHIATRIA I NEUROPSYCHOLOGIA 2016 UPDATE"

Co nowego w neuropsychologii? - Podsumowanie konferencji „NEUROPSYCHIATRIA I NEUROPSYCHOLOGIA 2016 UPDATE"

Autor zdjęcia: Jarosław Senger

 

25-26 listopada w Poznaniu odbyła się konferencja organizowana każdej jesieni przez Wydawnictwo Termedia. Wydarzenie przyciąga co roku specjalistów i entuzjastów zainteresowanych szeroko rozumianą dziedziną neuroscience, a treści prezentowane podczas dwóch dni konferencji przekazują najświeższe doniesienia naukowe dotyczące zaburzeń neuropsychiatrycznych. Partnerstwo merytoryczne i nadzór naukowy nad konferencją sprawuje Klinika Psychiatrii Dorosłych Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu oraz Sekcja Psychofarmakologii Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego. Program tegorocznej konferencji został zorganizowany wokół czterech bloków tematycznych: neurobiologicznego, neuropsychiatrycznego, neuropsychologicznego i neurologicznego.

Jako pierwszy swój wykład wygłosił prof. Alessandro Serrettti z Bolonii, który mówił o wpływie genetyki na działanie leków przeciwdepresyjnych. Profesor omawiał najnowsze doniesienia z obszaru farmakogenetyki, przekonując, że jest to dziedzina, która daje duże możliwości optymalizacji i świadczenia bardziej adekwatnej pomocy farmakologicznej w leczeniu zaburzeń psychiatrycznych a także obniża ogólne koszty leczenia. Psychiatria jest dziedziną, w której czynnik genetyczny, np. polimorfizmy w budowie receptorów dla neurotransmiterów, ma bardzo duże znaczenie dla skuteczności działania leków. Na podstawie identyfikowania genetycznych biomarkerów oraz określania cech klinicznych z uwzględnieniem szczególnych potrzeb pacjenta, być może uda się kiedyś stworzyć specjalny algorytm, pozwalający przewidywać odpowiedź konkretnej osoby na dany lek, a także precyzyjnie określać dawki i minimalizować skutki uboczne.

Niezwykle ciekawie o farmakologii, tym razem schizofrenii, mówił prof. Marek Jarema - były Konsultant Krajowy ds. Psychiatrii. Wykład był poświęcony tzw. LAI, czyli lekom o przedłużonym działaniu. Profesor przekonywał, że LAI pozwalają nie tylko zwiększać komfort życia pacjentów oraz wpływać pozytywnie na współpracę pacjenta z lekarzem, ale przede wszystkim zapewniają stabilny poziom substancji we krwi oraz zmniejszają ryzyko ponownej hospitalizacji.

Kilkoro prelegentów odwoływało się w swoich wykładach do zjawiska lekooporności. Na szczególną uwagę zasługuje tu wykład prof. Piotra Gałeckiego o związkach układu immunologicznego z depresją i o teorii zapalnej depresji, która w ostatnich latach wzbudza coraz większe zainteresowanie. Profesor podkreślał jak ważna w kontekście określania ryzyka lekooporności i nawrotowości choroby jest diagnostyka osobowości pacjenta i stosowanie psychoterapii. Wskazał także bardzo ciekawe różnice w profilaktyce depresji u młodszych i starszych pacjentów, a o sporym zainteresowaniu wzbudzonym przez tą tematykę świadczy długa dyskusja, która wywiązała się po wykładzie.

Neuroplastyczność to kolejny temat, któremu poświęcono sporo uwagi w czasie konferencji. Prof. Małgorzata Kossut, członek Polskiej Akademii Nauk, opowiedziała o roli interneuronów GABA w procesie powstawania śladów pamięciowych. Jak wiadomo, jest to szlak hamujący, który wydaje się odgrywać nieistotną rolę w procesie długotrwałego wzmocnienia synaptycznego, w związku z czym do tej pory nie poświęcano mu zbyt wiele uwagi w tym kontekście. Okazuje się jednak, że zablokowanie układu GABA-ergicznego powoduje upośledzenie plastyczności, co świadczy o dużej roli szlaków hamujących w procesie uczenia się. Prof. Kossut pokazała, że rola interneuronów miałaby polegać na modulowaniu sygnałów biegnących ze wzgórza do obszarów korowych i, mówiąc za Panią Profesor, można o niej myśleć jak o „rzeźbieniu pobudzenia poprzez hamowanie”.

O plastyczności układu nerwowego mniej biologicznie mówił natomiast prof. Filip Rybakowski, który omawiał najnowsze doniesienia na temat pozytywnego wpływu aktywności fizycznej na proces neurogenezy w dojrzałym mózgu. Profesor postulował, że zalecanie aktywności fizycznej powinno być standardową procedurą terapeutyczną stosowaną w leczeniu pacjentów depresyjnych i psychotycznych. Prezentowane metaanalizy pochodzące z najnowszego wydania Schizophrenia Bulletin jednoznacznie wskazują, że ćwiczenia fizyczne są najlepszym sposobem stymulowania neuroplastyczności. Prof. Rybakowski zwracał uwagę na to, jaka intensywność ćwiczeń jest potrzebna, aby spowodować wyrzut BDNF i czynników troficznych a także omawiał pozytywny wpływ ćwiczeń pod okiem instruktora oraz w grupie jako efektywnej metody wzbudzania motywacji u pacjentów.

Nawiązaniem do wykładu z poprzedniego roku było wystąpienie prof. Dominiki Dudek, która analizowała różnice międzypłciowe w zaburzeniach psychicznych. Na tegorocznej konferencji potraktowała jednak temat nieco szerzej, biorąc pod lupę oprócz depresji także schizofrenię, chorobę afektywną dwubiegunową, zaburzenia lękowe i uzależnienie od alkoholu. Oprócz tego było też o neuronalnych korelatach pamięci w wydaniu prof. Anny Grabowskiej, o najnowszych rekomendacjach terapeutycznych dla Zespołu Tourette’a z ust prof. Tomasza Wolańczyka a także o historii litu, którą przybliżał prof. Janusz Rybakowski. Duże poruszenie wśród odbiorców wzbudził prof. Jerzy Vetulani ze swoim wykładem o ewolucji mózgu, nie tylko z perspektywy przeszłości.

Nie sposób tu omówić wszystkiego, co wydarzyło się w Poznaniu w czasie dwóch dni konferencji - na pewno było intensywnie i z różnych perspektyw, dlatego najbliższym czasie postaramy się przybliżyć Wam nieco więcej poruszanych treści. Z perspektywy neuropsychologii była to głównie okazja do pogłębienia wiedzy w takich dziedzinach jak psychiatria i neurofarmakologia oraz uświadomienia sobie konieczności integrowania psychiatrii, psychologii i neurologii jako kierunku rozwoju współczesnej nauki.

 

 

 

 

        Nakładem Gdańskiego Wydawnictwa Psychologicznego ukazało się najnowsze wydanie podręcznika akademickiego pt. „Psychol... czytaj więcej
Z Profesorem Jerzym Vetulanim, psychofarmakologiem i neurobiologiem  z Instytutu Farmakologii Polskiej Akademii Nauk, autorem... czytaj więcej
Tekst autorstwa Zuzanny Konarskiej Mięliśmy wielkie plany… Ewę poznałem 13 lat temu. Wcześniej straciłem żonę, która chorował... czytaj więcej
18 marca odbył się coroczny Dzień Mózgu – dwunasta edycja wydarzenia skierowanego do studentów, naukowców i praktyków, jak i... czytaj więcej